Zaległości w Moves III każą hiszpańskim nabywcom czekać na dopłaty, które mogą nie nadejść

Hiszpański program dopłat Moves III do samochodów elektrycznych trafił dokładnie na ten scenariusz, po którym nabywcy przestają ufać zachętom w ogóle: pieniądze ogłoszono, samochody kupiono, a wypłaty nie nadeszły. Co najmniej pięć wspólnot autonomicznych przyznaje dziś, że nie rozliczy wszystkich zaległych wniosków z edycji 2025.

Komu brakuje pieniędzy i ile

Regiony, które nie są w stanie pokryć swoich zaległych wniosków, to Madrid, Andalucía, Castilla y León, Navarra i Extremadura, jak podaje La Tribuna de Automoción.

Region Madrid to przypadek najbardziej jaskrawy. W linii finansującej zakup samochodów brakuje mu 24.73 miliona euro, a do tego kolejnych 11.3 miliona euro na punkty ładowania. Region przeprowadził już trzy wewnętrzne przesunięcia środków, które uwolniły około 7 milionów euro, a czwarte, warte 1.5 miliona euro, jest w planach. Nawet zrealizowane w całości zamknie znacznie mniej niż połowę luki.

Zwiększenie budżetu było realne i okazało się niewystarczające

To nie jest przypadek rządu, który nie dołożył pieniędzy. W grudniu 2025 roku państwo zatwierdziło zwiększenie o 400 milionów euro, z czego 381.76 miliona euro trafiło do wspólnot autonomicznych, podnosząc łączny budżet do 781.76 miliona euro.

Dlaczego i to okazało się za mało, tłumaczą liczby strukturalne. W całym programie 2021–2024 Moves III dysponował budżetem 1,335.9 miliona euro, z czego 1,101.5 miliona euro — około 82% — zostało przyznane do 30 czerwca 2026 roku. Sama lista oczekujących na edycję 2025 ma liczyć ponad 40,000 osób i być warta mniej więcej 300 milionów euro. Źródło w administracji nazwało przeszkodę wprost: uruchamianie środków z mocą wsteczną jest bardzo trudne.

Problem konstrukcji, a nie budżetu

Moves III jest obsługiwany regionalnie, więc jedno ogłoszenie na poziomie kraju zamienia się w czternaście osobnych kolejek posuwających się w różnym tempie. Nabywca widzi „dopłata dostępna”, podpisuje umowę na samochód, a potem odkrywa, że jego region wyczerpał przydział wiele miesięcy wcześniej — albo że rozpatrzenie wniosku potrwa dłużej niż okres ważności samej dopłaty.

Skutek jest taki, że zachęta przestaje działać jak zachęta. Jej celem jest zmiana decyzji zakupowej w momencie, w którym ta zapada, a tego nie zrobi, jeśli wypłata zależy od tego, w którym regionie się mieszka i jak szybko tamtejsi urzędnicy przerobią papiery.

Co dalej

Hiszpański następca, Plan Auto+, jest przedstawiany jako odpowiedź dokładnie na ten problem: ma uprościć zarządzanie dopłatami, a nie tylko dołożyć budżetu. Zaległości z 2025 roku nie rozwiąże wstecz, a o tym, czy obecni wnioskodawcy dostaną pieniądze, zdecyduje obsługa zaległych spraw — nie konstrukcja nowego planu.

Hiszpania nie jest jedyna, która uderza w sufit. Niemiecka dopłata do zakupu przyciągnęła ponad 103,500 wniosków w tempie, które wyprzedziło jej budżet, a włoski Ecobonus na elektryczne dostawcze wyczerpał środki do zera. Lekcja powtarzająca się we wszystkich trzech przypadkach brzmi: dopłata wymierzona budżetem, a nie popytem, kończy się jako loteria, a przegrywają ci nabywcy, którzy już kupili samochód.